WhatsApp Business API'nin ne olduğunu ve nasıl alındığını ayrı bir rehberde anlattık. Bu yazı bir adım ileri gidiyor: Bir mesaj panelden çıktığında arka planda ne oluyor, hangi kural hangi mesajı mümkün kılıyor ve ücret nereden düşüyor?
Büyük resim: üç taraf, tek akış
Sistemde üç taraf vardır:
- Meta: Mesajı WhatsApp altyapısında taşır; şablonları onaylar veya reddeder, günlük gönderim limitini belirler ve mesaj ücretini işletmenin kartından tahsil eder.
- Veri Merkezi: Tech Provider (yetkili yazılım partneri) olarak numaranızı Meta'nın altyapısına bağlar; panel, ekip hesapları, kampanya, otomatik yanıt ve REST API'yi sağlar.
- İşletmeniz: Meta'da kendi adınıza açılan WhatsApp Business hesabının sahibisiniz; müşterilerinizle panelden ya da kendi yazılımınızdan yazışırsınız.
Telefonda açık kalması gereken bir uygulama yoktur. Mesajlar sunucular arasında gider; gelen mesajlar ve durum bilgileri (gönderildi, teslim edildi, okundu) panele, isterseniz webhook ile kendi sisteminize düşer. Resmî altyapıda QR kod ve oturum düşmesi yaşanmaz.
1. Numara bağlama
Bağlantı, Meta'nın resmî ekranından yapılır: Facebook hesabınızla giriş yapılır, işletme hesabı seçilir ya da oluşturulur ve numara doğrulanır. Mevcut numaranızı kullanabilirsiniz; müşterilerinizin rehberindeki numara değişmez.
Bağlantı yolu, numaranın şu an kullanıldığı uygulamaya göre belirlenir. Numara WhatsApp Business uygulamasında da kullanılmaya devam edecekse coexistence (birlikte kullanım) ile bağlanır; bu durumda telefondan yazdığınız mesajlar da panele yansır.
Meta hesabı kurulumu için Veri Merkezi ek ücret almaz. Süreyi en çok etkileyen adım Meta'nın işletme doğrulamasıdır ve süresini Meta belirler.
2. Şablon onayı
Şablon, Meta'nın önceden onayladığı mesaj kalıbıdır. Kişiye özel kısımlar {{1}}, {{2}} gibi değişkenlerle tanımlanır. Şablonlar panelde hazırlanıp Meta onayına gönderilir; durum ve varsa ret gerekçesi panelde görünür. Üç kategori vardır:
- Pazarlama: kampanya, indirim, duyuru.
- Bilgilendirme: sipariş onayı, kargo, randevu, fatura bildirimi.
- Doğrulama: tek kullanımlık kod.
Şablonun kategorisini Meta belirler ve panelde görünür. Şablonlar işletme hesabı (WABA) düzeyindedir; aynı hesaptaki bütün numaralar aynı onaylı şablonları kullanır. Yazım kuralları için: WhatsApp mesaj şablonu onayı.
3. 24 saatlik müşteri hizmet penceresi
WhatsApp'ın temel kuralı şudur: Müşteri size yazdığı andan itibaren 24 saat boyunca serbest mesaj (metin, görsel, belge, konum gibi) gönderebilirsiniz. Pencere kapalıyken yalnız Meta onaylı bir şablon gönderilebilir.
| Durum | Gönderilebilecek mesaj |
|---|---|
| Müşteri son 24 saatte yazdı | Şablon dahil bütün türler |
| Müşteri son 24 saatte yazmadı | Yalnız onaylı şablon |
Pratikte kampanya ve hatırlatma gibi sizin başlattığınız konuşmalar şablonla açılır. Müşteri yanıt verdiğinde pencere açılır ve ekip serbest yazışmaya geçer. Müşteri yazdıktan sonraki 24 saat içindeki yanıtlarınız için Meta ücret almaz.
4. Mesaj kredisi ve Meta ücreti
Maliyet iki ayrı kalemden oluşur ve bu kalemler birbirine karıştırılmamalıdır:
- Mesaj kredisi (Veri Merkezi): Yıllık paketle alınır ve 365 gün geçerlidir; panel ve API kullanımında ortaktır. Başarılı her gönderim 1 kredi düşer; okundu işareti gibi işlemler kredi düşmez. Kredi dolduğunda üst pakete geçilir.
- Meta mesaj ücreti: Teslim edilen mesaj başına ve kategoriye göre (pazarlama, bilgilendirme, doğrulama) alınır. İşletmenizin WhatsApp hesabına eklediğiniz karttan doğrudan Meta'ya ödenir; pakete dahil değildir.
Hesap örneği ve teklif karşılaştırması için: WhatsApp API fiyatları nasıl hesaplanır?
5. Panel mi, API mi?
Panel web tarayıcısında çalışır ve yazılım bilgisi gerektirmez: toplu kampanya, ortak gelen kutusu, otomatik yanıt, şablon yönetimi ve raporlar tek yerdedir. Yazılım ekibiniz varsa REST API ile kendi sisteminizden mesaj gönderebilir, mesaj durumlarını webhook ile alabilirsiniz. Test anahtarıyla yapılan gönderimler Meta'ya gitmez ve kredi düşmez. Doküman ve PHP, Node.js, Python örnekleri için: API hızlı başlangıç.
Özet
Akış kısaca şöyledir: numara bağlanır → şablon onaylanır → konuşma şablonla başlatılır → müşteri yanıt verince 24 saatlik pencerede serbest yazışılır. Mesaj kredisi Veri Merkezi'ne, mesaj ücreti Meta'ya ödenir.
Sıkça sorulan sorular
24 saatlik pencere kapandıktan sonra müşteriye nasıl yazarım?
Yalnız Meta onaylı bir şablonla. Müşteri şablona yanıt verdiğinde yeni bir 24 saatlik pencere açılır ve serbest yazışmaya devam edilir.
Mesaj kredisi ile Meta ücreti aynı şey mi?
Hayır. Mesaj kredisi Veri Merkezi'nden yıllık paketle alınır ve başarılı her gönderimde 1 kredi düşer. Meta'nın mesaj ücreti ayrıdır; teslim edilen mesaj başına ve kategoriye göre, WhatsApp hesabınıza eklediğiniz karttan Meta'ya ödenir.
Telefonumdaki WhatsApp Business uygulamasını kullanmaya devam edebilir miyim?
Numara coexistence ile bağlanırsa uygulama ve API birlikte kullanılabilir; telefondan yazdığınız mesajlar da panele yansır. Hangi yolun uygun olduğu, numaranın şu an kullanıldığı uygulamaya göre belirlenir.
